طبق گفته ها گز از زمان صفویه و همزمان با شکوفا شدن مجدد هنر و فرهنگ ایرانی در اصفهان بوجود آمده است. البته در این زمینه حدس و گمان های فراوان است ولی متاسفانه تحقیقات مناسبی در مورد ریشه آن نشده است. به احتمال زیاد این محصول نتیحه آزمون و خطاهای فراوان روی شیرینی های بومی اصفهان است. شاید ریشه اصلی گز، حلواچوبه باشد. در زمان های دور، کشاورزان که به کشت خشخاش می پرداختند، هنگام جمع آوری محصول دچار سردی، سستی و عرق ریزی شدیدی می شدند. اینجا بود که نوعی شیرینی با نام حلواچوبه فراوان شد.

حلواچوبه، ارزان و دردسترس ترین بود. آن را از شکر و سفیده تخم مرغ درست می کردند و معمولا برای رفع خستگی کشاورزان بکار می رفت و به تدریج حلواچوبه تکامل یافت و به گز تبدیل شد. گفته می شود آقا محمدخان قاجار در مقطعی اقدام به صادرات این محصول به سایر کشورها کرد. پیش از آن نیز پادشاهان ایرانی گز اصفهان را هدیه ای گرانبها برای یادگار دهی به سایر پادشاهان کره خاکی انتخاب می کردند.

سید مهدی کرمانی

 گزکرمانی به عنوان یکی از  مرغوبترین معروفترین گز های ایران , ده‌ها سال است که کام مردم جهان را شیرین کرده  و همچنان اقتدار خود را در این  پهنه حفظ نموده است,بیانی از تلاش فرزند خلفی از دیار کریمان است که در این زمینه نیز نام کرمان و کرمانی را پرآوازه ساخت و پیوند آن با انس و الفت کرمان و اصفهان را مستحکم تر ساخت . شادروان آقای سید مهدی کرمانی در حدود سالهای ۱۲ ۱۲ خورشیدی در کرمان به دنیا آمد و به سال ۱۲۹۲ چهره در نقاب خاک کشید و بین این دو لمحه   از زمان سرافرازی هایی به دست آورد که ماندگار تاریخ است.

آقا سید مهدی در عنفوان جوانی راهی  اصفهان شد. روزگاری که می‌توان آن را محدوده  حکومت کیومرث میرزا و قبل از روی آمدن محمد اسماعیل خان وکیل الملک  به شمار آورد در این زمان چون به واسطه ملخ خوارگی  در کرمان قحط و غلا و گرانی روی داده  آنها که تاب و توانی داشتند هجرت را برگزیدند. تا بتوانند از دشواری قحطی  بکاهند.

به احتمال زیاد در چنین وضعیتی بود که آقا سید مهدی جوان و برخوردار از ایمان و باور از کرمان به اصفهان نصف جهان ترک کرد.

و در آن را طرحی نو در انداخت. در آن روزگار محصول عمده رفسنجان پنبه بود که به دلیل برخورداری از الیاف مناسب بازارپر رونقی داشت و آقا سید مهدی از این موقعیت استثنایی آگاهی کامل داشت لذا به کار تجارت پنبه بادکوبه به پرداخت وچنان صداقت و درستی از خود نشان داد که نامش ورد زبان تجار آن دیار گردید.

در یک مورد آقا سید مهدی پنبه ای را به قیمت یک من ۳۶ ریال خریداری و به با بادکوبه ارسال داشت در همین زمان و تا هنگام رسیدن محموله به آن سرزمین پنبه قیمت چندبرابری پیدا کرد قرار هر من ۱۲۰ ریال در بازار خرید و فروش می‌شد آقا سید مهدی نیز بر همین اساس قیمت پنبه را محاسبه و وجه آن را برای ایشان فرستاد اما کرمانی در نامه‌ای برای او یادآور شد که من هم به ارسال را به قیمت هر من ۳۶ ریال خریداری کرده‌ام حالا اعلام کنید که تکلیف بقیه وجه چه می شود؟! زیرا برای من بقیه‌ی وجه مشروع نیست و باید آن را برای شما برگردانم.
این همه صداقت و راستی و درستی زمینه را به وجود آورد که بزرگی و عظمت آن را در روزگار کنونی شاهد هستیم فرزندانی که کوشیدند تا راه پدر را دنبال کنند. و برکت کسب و کار خود را در پیمودن طریق روشن و پر فروغ درستی و پاکی جستجو نمایند.
باری حاصل از ازدواج سه دختر و سه نفر به نام‌های حاج آقا حسن حاج آقا علی و حاج آقا حسین بود که تحت سرپرستی و قرار گرفتن از آنجا که خصوصیات اخلاقی و دینی یاد شده در رهگذر کسب دانش قرآنی به دست آمده بود آقا سید مهدی در تربیت نوه های خود که در سنین ۳ و ۶ و ۱۳ سالگی پدر خود را از دست داده بودند تمامی توان خویش را به کار گرفت تا آنها نیز نشانی از آن شجره پاک باشند و سلسله افتخارات پدر را به نیکی ادامه دهند.
و چنین بود که این سه برادر از همان اوان کودکی با توشه از امانت و درستکاری که حاصل تربیت خانوادگی شام بود و نیز سعی و کوشش و همتی که از خود ساختگی حکایت داشت به فعالیت پرداختند.

آن‌ها ابتدا یک باب مغازه کوچک سقط فروشی دایر کردند و سپس به فکر کار و ابتکاری نو برآمدند و تولید گز که ترکیب شکر و مغز و سفیده تخم مرغ و گلاب و انگبین- به عنوان گیاهی طبیعی و فوق العاده مفید و دارای خواص بی شمار است- را آغاز کردند. این شیرینی ابتدا به علت عدم شناخت عمومی چندان مورد توجه نبود ولی در اثر پشتکار و مقاومت بسیار ابتدا از تهیه مقدار کم شروع و آن هم به صورت تبلیغ و اغلب مجانی در اختیار مردم قرار گرفت اما به تدریج از اقبال عمومی را به خود جلب کرد و تا جایی که ابتدا در شهر اصفهان و تمام نقاط کشور و سرانجام به سایر کشورهای دنیا راه یافت و باعث شهرت و افتخار گردید، آنگونه که وقتی در سال ۱۳۴۲ یکی از اعضای خانواده سفری به عربستان داشت شاهد بود که عرب ها عکس از جعبه گز در دست گرفته و در گذر های ایرانیان سراغ گز محسن زاده کرمانی را می‌گرفتند چنانچه توفیق یافتن آن را به دست می آوردند خوشحال و شادمان میشدن مسافرت هایی به اروپا و آمریکا هم در بین ایرانیان مقیم و هم در میان خارجیان اغلب چنین وضعی مشاهده شد. نیز با حدود ۱۲۰ سال سابقه فرزندان ایشان که وارث درستکاری و صحت عمل و جدیت و پشتکار پدران خود هستند با برخورداری از حق شناسی و تشخیص درست مصرف کنندگان مشغول به ادامه کار و زنده نگاه داشتن نام پدر آن خود می باشند.
نگارنده فراموش نمیکنم که چند سال پیش در سفری به اصفهان تاکسی سوار شدم و گفتم این گز کرمانی هم حکایتی است که این همه باید برای تهیه آن تلاش کرد من مسافر یکی دو ساعت وقت صرف کردم تا بتوانم مقداری از آن را در فروشگاه اصلی خریداری کنم البته بخشی از این زمان را در صفحه انتظار گذراندم.
راننده تاکسی گفت: از بس این خانواده خیرخواه هستند خدا هم برایشان خوب می خواهد آنها در همه روزهای ماه رمضان با گستردن سفره افطاری از مردم عادی و نیازمندان، پذیرایی می کنند.